parousiaste

Παρά τις εκκλήσεις των ΗΠΑ και της ΕΕ, το Μαυροβούνιο δεν έχει ακόμη απαιτήσει την απομάκρυνση του κινεζικού τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού

Κινητά τηλέφωνα ZTE σε κατάστημα οικιακών συσκευών στην Ουχάν της Κίνας, Οκτώβριος 2012.

Στα τέλη του περασμένου έτους, ανταποκρινόμενη στις πιέσεις των ΗΠΑ και της ΕΕ, η κυβέρνηση του Μαυροβουνίου δήλωσε ότι θα απαιτούσε από τους παρόχους τηλεπικοινωνιών να καταργήσουν σταδιακά τον κινεζικό εξοπλισμό.

Το Μαυροβούνιο δεν έχει ακόμη απαλλάξει τα κύρια τηλεπικοινωνιακά του δίκτυα από εξοπλισμό κινεζικής κατασκευής, παρά τις πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις δεσμεύσεις της κυβέρνησης να το πράξει.

Τον Νοέμβριο του περασμένου έτους, το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ προειδοποίησε ότι η παρουσία μη αξιόπιστων προμηθευτών στις κρίσιμες υποδομές του Μαυροβουνίου αποτελούσε κίνδυνο για την ασφάλεια της χώρας και των συμμάχων της στο ΝΑΤΟ.

Εκείνη την εποχή, ο Υπουργός Οικονομικής Ανάπτυξης Νικ Γκιελοσάι δήλωσε ότι θα πρότεινε την υποχρεωτική απομάκρυνση του εξοπλισμού που κατασκευάζεται από τις κινεζικές Huawei και ZTE, ο οποίος χαρακτηρίστηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα μέσα του 2023 ως «ουσιαστικά υψηλότερος κίνδυνος από άλλους προμηθευτές 5G».

Σύμφωνα με τα ευρήματα του BIRN, ωστόσο, δεν έχει υποβληθεί τέτοιο αίτημα.

Το Μαυροβούνιο έχει τρεις παρόχους κινητής τηλεφωνίας: την Crnogorski Telekom, που ανήκει στην Deutsche Telekom από τη Γερμανία, την One Crna Gora, που ανήκει στην ουγγρική 4iG Plc, και την M:tel Montenegro, που ανήκει στην κρατική εταιρεία τηλεπικοινωνιών της Σερβίας Telekom Srbija. Και οι τρεις χρησιμοποιούν κινεζικό εξοπλισμό, σύμφωνα με την Υπηρεσία Ηλεκτρονικών Μέσων και Ταχυδρομικών Υπηρεσιών, EKIP, την ανεξάρτητη ρυθμιστική αρχή επικοινωνιών του Μαυροβουνίου. Το βασικό δίκτυο της One Crna Gora, για παράδειγμα, βασίζεται σε εξοπλισμό της ZTE, ενώ το δίκτυο ασύρματης πρόσβασης, συμπεριλαμβανομένου του δικτύου 5GNR, χρησιμοποιεί εξοπλισμό Huawei.

«Μέχρι σήμερα, ο Οργανισμός δεν έχει λάβει καμία πληροφορία από τις αρμόδιες αρχές που να υποδεικνύει ότι οποιοσδήποτε εξοπλισμός, συσκευή ή έργο θέτει σε κίνδυνο την εθνική ασφάλεια του Μαυροβουνίου», δήλωσε η EKIP στο BIRN.

«Για αυτούς τους λόγους, μέχρι στιγμής δεν έχει αμφισβητήσει κανένα αίτημα ή έργο, ούτε έχει απαγορεύσει τη χρήση οποιουδήποτε εξοπλισμού επικοινωνίας».

Ο Βουκ Βουκσάνοβιτς, λέκτορας εξωτερικής πολιτικής στο King's College London, δήλωσε ότι πιθανότατα είναι μόνο θέμα χρόνου πριν το Μαυροβούνιο περιορίσει τουλάχιστον τη χρήση κινεζικού εξοπλισμού στο δίκτυό του 5G.

«Είναι πολύ πιθανό ότι κάποια στιγμή το Μαυροβούνιο - ίσως όχι πλήρως να αντικαταστήσει ή να τερματίσει τις συνεργασίες με εταιρείες όπως η Huawei - αλλά να τους αρνηθεί έργα σχετικά με το φάσμα 5G», δήλωσε στο BIRN. «Ωστόσο, δεν μπορούμε να προβλέψουμε ότι η συνεργασία θα εξαφανιστεί εντελώς».

Ανησυχίες για την ασφάλεια



Επί χρόνια, οι ΗΠΑ και η ΕΕ προειδοποιούν για τους κινδύνους για την ασφάλεια και την ιδιωτικότητα που θέτει ο κινεζικός τηλεπικοινωνιακός εξοπλισμός, υποστηρίζοντας ότι εταιρείες όπως η Huawei και η ZTE είναι ευάλωτες στις πιέσεις του κινεζικού κράτους να βοηθήσουν στην κυβερνοκατασκοπεία.

Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Επικοινωνιών των ΗΠΑ χαρακτήρισε επίσημα την Huawei και την ZTE ως απειλές για την εθνική ασφάλεια το 2020. Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών έχουν επίσης προειδοποιήσει για κινδύνους από κινεζικές κυβερνοεπιχειρήσεις που στοχεύουν δίκτυα τηλεπικοινωνιών και αλυσίδες εφοδιασμού.

Ο νόμος του Μαυροβουνίου του 2024 για τις ηλεκτρονικές επικοινωνίες απελευθέρωσε την αγορά τηλεπικοινωνιών, αλλά επέτρεψε στην κυβέρνηση να περιορίσει την προμήθεια και τη χρήση εξοπλισμού από κατασκευαστές που θεωρούνται επιβλαβείς για την εθνική ασφάλεια.

Σχέδια τροποποιήσεων του νόμου, που δημοσιεύθηκαν τον Μάρτιο , προβλέπουν τη δυνατότητα εφαρμογής «διαφορετικών όρων» σε εταιρείες εκτός Μαυροβουνίου και ΕΕ, «όταν αυτό δικαιολογείται και είναι απαραίτητο για την προστασία της δημόσιας τάξης, της εθνικής ή εσωτερικής ασφάλειας ή της δημόσιας υγείας».

Η πρεσβεία των ΗΠΑ στην Ποντγκόριτσα δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον ενθαρρύνει το Μαυροβούνιο «να αξιολογήσει τις επιπτώσεις στην ασφάλεια των τηλεπικοινωνιακών υποδομών του και να εξετάσει αξιόπιστες εναλλακτικές λύσεις που προστατεύουν ευαίσθητα δεδομένα και κρίσιμα δίκτυα».

Από την πλευρά της, η κινεζική πρεσβεία δήλωσε ότι κανείς δεν θα ωφεληθεί από μια τέτοια κίνηση.

«Οι κινεζικές επιχειρήσεις όχι μόνο έχουν παράσχει ποιοτικά προϊόντα και υπηρεσίες σε ανθρώπους όλων των χωρών σε όλο τον κόσμο, αλλά έχουν επίσης συμβάλει στις τοπικές και κοινωνικές εξελίξεις, καθώς και στην απασχόληση, και αυτό είναι ευρέως ευπρόσδεκτο από διάφορες χώρες», δήλωσε η πρεσβεία στο BIRN. «Η πολιτικοποίηση των εμπορικών ζητημάτων θα διαταράξει μόνο την κανονική τεχνολογική ανταλλαγή και συνεργασία και δεν εξυπηρετεί το συμφέρον κανενός μέρους».

Κανένας από τους τρεις μεγάλους παρόχους κινητής τηλεφωνίας στο Μαυροβούνιο δεν απάντησε σε αιτήματα για σχολιασμό.

Ο ειδικός στις τηλεπικοινωνίες, Αλεξάνταρ Μαστίλοβιτς, δήλωσε ότι η πλήρης αντικατάσταση τέτοιου εξοπλισμού δεν είναι εύκολη υπόθεση.

«Από οικονομικής άποψης, η αντικατάσταση του κεντρικού δικτύου και του δικτύου πρόσβασης ραδιοσυχνοτήτων είναι το βαρύτερο βάρος», είπε. «Για μια μικρή αγορά όπως αυτή του Μαυροβουνίου, το πρόβλημα επιδεινώνεται επειδή οι πάροχοι δεν έχουν τις οικονομίες κλίμακας που απολαμβάνουν οι μεγάλοι Ευρωπαίοι παίκτες, καθιστώντας το κόστος μονάδας της μετάβασης σχετικά υψηλότερο».

«Χωρίς κάποια μορφή κρατικής ή ευρωπαϊκής υποστήριξης, ένα μέρος αυτού του κόστους αναπόφευκτα θα επιβαρύνει τους συνδρομητές».
Υποχρεωτική αφαίρεση

Ο Καναδάς απαγόρευσε την πρόσβαση στην Huawei και την ZTE στα εθνικά τηλεπικοινωνιακά δίκτυα τον Μάιο του 2022, ενώ η Βρετανία απαγόρευσε την αγορά νέου εξοπλισμού 5G της Huawei το 2020 και διέταξε την πλήρη απομάκρυνσή του μέχρι το τέλος του 2027.

Το 2024, η Γερμανία απαίτησε από τους παρόχους να αφαιρέσουν όλα τα κρίσιμα εξαρτήματα της Huawei και της ZTE από τον πυρήνα 5G έως το τέλος του 2026, καθώς και τα κρίσιμα συστήματα διαχείρισης στα δίκτυα πρόσβασης και μεταφοράς έως το τέλος του 2029.

Και τον Ιανουάριο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε την αναθεώρηση του Νόμου για την Κυβερνοασφάλεια, ώστε να καταστούν δεσμευτικές οι κατευθυντήριες γραμμές για το 5G Toolbox και να οριστεί στα κράτη μέλη τριετής προθεσμία για την απομάκρυνση των προμηθευτών υψηλού κινδύνου από τις υποδομές ΤΠΕ τους.

«Δεδομένου ότι δεν προσέγγισαν όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ την προστασία των κρίσιμων υποδομών από μη αξιόπιστους προμηθευτές με τον ίδιο τρόπο βάσει των κατευθυντήριων γραμμών του 2020, βρίσκεται σε εξέλιξη μια διαδικασία για την υιοθέτηση νέων μέτρων που θα είναι δεσμευτικά για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ», δήλωσε η EKIP του Μαυροβουνίου.

«Εάν εγκριθούν, θα απαιτήσουν την απομάκρυνση του εξοπλισμού των μη αξιόπιστων προμηθευτών από όλα τα τμήματα δικτύου εντός 36 μηνών.»

Ο Μαστίλοβιτς προειδοποίησε ότι η υποχρεωτική αντικατάσταση του 5G θα μπορούσε να επιβραδύνει την ανάπτυξη, καθώς οι πάροχοι ανακατευθύνουν τους προϋπολογισμούς από την επέκταση των δικτύων τους στην αντικατάσταση των υφιστάμενων υποδομών.

«Αλλά μακροπρόθεσμα, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα χειρότερη ποιότητα, και η ευρωπαϊκή εμπειρία μας λέει πολλά εδώ», είπε. «Η Δανία στράφηκε σε αξιόπιστους προμηθευτές κατά την αναβάθμιση σε 5G και σήμερα έχει την καλύτερη κάλυψη 5G στην ΕΕ, αποδεικνύοντας ότι η μετάβαση δεν χρειάζεται να γίνει εις βάρος της απόδοσης».

«Το πραγματικό δίλημμα για το Μαυροβούνιο δεν είναι ούτε η αγνόηση του κινδύνου ούτε μια απότομη, απρογραμμάτιστη απομάκρυνση, αλλά ένα σαφές, σταδιακό και κανονιστικά καθοδηγούμενο σχέδιο που ξεκινά με τα πιο ευαίσθητα μέρη του δικτύου και εξετάζει εκ των προτέρων ποιος επωμίζεται το κόστος».
Μάχη ΗΠΑ-Κίνας για κυριαρχία


Σύμφωνα με τον Βουκσάνοβιτς, οι ΗΠΑ και η Κίνα βρίσκονται σε μια μάχη για την κυριαρχία στα τεχνολογικά πρότυπα, λέγοντας ότι «όποιος ελέγχει τα πρότυπα ελέγχει την αγορά».

«Σε αυτό το πλαίσιο, το φάσμα 5G θεωρείται η νεότερη και στρατηγικά πιο σημαντική μορφή ασύρματης επικοινωνίας», δήλωσε ο Βουκσάνοβιτς στο BIRN. «Πολλά συστήματα κρίσιμα για την οικονομία και τη λειτουργία της κοινωνίας στον 21ο αιώνα θα εξαρτηθούν από αυτό, γι' αυτό και τίθεται ολοένα και περισσότερο το ερώτημα ποιος θα κυριαρχήσει σε αυτήν την τεχνολογία».

Πιστεύει ότι το ζήτημα του 5G δεν αφορά μόνο την οικονομία, αλλά και την ασφάλεια και τον έλεγχο δεδομένων: Οι δυτικές χώρες φοβούνται ότι οι κινεζικοί τεχνολογικοί γίγαντες, λόγω των στενών δεσμών τους με το κράτος, θα μπορούσαν να παραχωρήσουν στο Πεκίνο πρόσβαση σε ευαίσθητες πληροφορίες.

Ο Μαστίλοβιτς είπε ότι το βασικό ζήτημα δεν είναι η αποδεδειγμένη κακή χρήση, αλλά η ίδια η αρχιτεκτονική της τεχνολογίας. Όταν ένας μόνο προμηθευτής ελέγχει τόσο τον πυρήνα όσο και το δίκτυο πρόσβασης, είπε, ο φορέας εκμετάλλευσης και το κράτος χάνουν σταδιακά την τεχνική και διαπραγματευτική αυτονομία.

«Ένα σύγχρονο δίκτυο, ειδικά ο πυρήνας και τα συστήματα διαχείρισής του, δεν είναι ένα στατικό κουτί που εγκαθιστάς μία φορά και ξεχνάς», δήλωσε ο Μαστίλοβιτς στο BIRN.

«Λαμβάνει συνεχώς ενημερώσεις λογισμικού και απομακρυσμένη συντήρηση από τον κατασκευαστή. Τη στιγμή που ο κατασκευαστής υπόκειται νομικά σε μια δικαιοδοσία που μπορεί να τον υποχρεώσει να συνεργαστεί με τις υπηρεσίες πληροφοριών του, η δυνατότητα πρόσβασης στην κίνηση, χειραγώγησής της ή διακοπής της υπηρεσίας υπάρχει σε αρχιτεκτονικό επίπεδο, ανεξάρτητα από το αν έχει ποτέ γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης.»

«Αυτό ακριβώς είναι το νόημα της λογικής ασφαλείας για την οποία προειδοποιούν το ΝΑΤΟ, οι ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή - δεν ξεκινά από την πρόθεση, αλλά από την ικανότητα, επειδή ένα κράτος δεν μπορεί να βασίσει την κρίσιμη υποδομή του στην υπόθεση της καλής θέλησης».

Πηγή: balkaninsight.com