Τουρκικός εκνευρισμός για τον νέο ενεργειακό άξονα στην Ανατολική Μεσόγειο – «Νέος EastMed χωρίς την Τουρκία»

Με εμφανή ενόχληση αντιμετωπίζει ο τουρκικός Τύπος τη νέα πολυμερή ενεργειακή και γεωπολιτική κινητικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, βλέποντας πίσω από τις τελευταίες πρωτοβουλίες την αναβίωση ενός «νέου EastMed» και τη διαμόρφωση ενός πλαισίου συνεργασίας που αφήνει εκτός της Τουρκίας.

Στο επίκεντρο των τουρκικών σχολίων βρίσκεται το East Mediterranean Gas Forum, το γνωστό EMGF, το οποίο έχει έδρα το Κάιρο και τη συμμετοχή Ελλάδας, Κυπριακής Δημοκρατίας, Αιγύπτου, Ιορδανίας, Ισραήλ, Παλαιστίνης και Ιταλίας, καθώς και των Ηνωμένων Πολιτειών και της Παγκόσμιας Τράπεζας.

Η τουρκική ανάγνωση παρουσιάζει το σχήμα ως μια διευρυμένη «αντιτουρκική ενεργειακή αρχιτεκτονική», η οποία δεν περιγράφεται πλέον στη συνεργασία για το φυσικό αέριο, αλλά αποκτά σταδιακά πολιτικό, στρατηγικό και αμυντικό βάθος.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται από τα τουρκικά μέσα στη μετατροπή του EMGF σε διεθνή οργανισμό, εξέλιξη που, κατά την Άγκυρα, ενισχύει τη θεσμική υπόσταση ενός σχήματος στο οποίο η Τουρκία δεν συμμετέχει.

Η ανησυχία της τουρκικής πλευράς δεν αφορά μόνο την ενέργεια. Αφορά κυρίως το γεγονός ότι στην Ανατολική Μεσόγειο διαμορφώνεται μια πολυμερής συνεργασία όπου Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ, Αίγυπτος και ΗΠΑ αποκτούν κοινό πεδίο συνεννόησης.
Ενοχλούν οι δηλώσεις Παπασταύρου και Γκίλφοϊλ

Τα τουρκικά ΜΜΕ δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στις δηλώσεις της Έλληνας υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ο Σταύρου Παπασταύρου, οι οποίες παρουσιάζονται ως απόδειξη ότι το φόρουμ δεν είναι απλώς ενεργειακό εργαλείο, αλλά πολιτική πλατφόρμα μεγαλύτερης περιοχής. σημασία.

Παράλληλα, προβάλλονται οι δηλώσεις της Αμερικανίδας πρέσβειρας στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, οι οποίες ερμηνεύονται από τουρκικά δημοσιεύματα ως ένδειξη ενίσχυσης της στρατηγικής σχέσης Ουάσιγκτον–Αθήνας.

Η εφημερίδα Αϊντινλίκ και άλλα τουρκικά συνδέουν την αυξανόμενη αμερικανική εμπλοκή με επενδύσεις σε ενέργεια, λιμάνια και αμυντική βιομηχανία, υποστηρίζει ότι δημιουργείται ένας νέος άξονας συνεργασίας που αποκλείει την Τουρκία από κρίσιμες αλλαγές στην περιοχή.

Με απλά λόγια, η Άγκυρα βλέπει να σχηματίζεται ένα πλέγμα ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο χωρίς την ίδια. Και αυτό είναι που προκαλεί τον εκνευρισμό.
Η γαλλική παρουσία στην Κύπρο ανησυχεί την Άγκυρα

Στον ίδιο φάκελο εντάσσεται και η νέα στρατιωτική συμφωνία μεταξύ Γαλλίας και Κυπριακής Δημοκρατίας, η οποία προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην Τουρκία.

Ο αντιναύαρχος ε.α. και αντιπρόεδρος του CHP, Γιανκί Μπαγτζιόγλου, υποστηρίζει ότι η συμφωνία περί καθεστώτος δυνάμεων, γνωστή ως SOFA, θεσμοθετεί και μονιμοποιεί τη γαλλική στρατιωτική παρουσία στην Κύπρο.

Όπως αναφέρει, η Γαλλία έχει τα τελευταία χρόνια τη Ναυτική Βάση «Μαρί», την Αεροπορική Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» και διάφορες λιμενικές της Κυπριακής Δημοκρατίας. Με τη νέα συμφωνία, κατά την τουρκική ανάγνωση, αυτή η παρουσία αποκτά πλέον πιο σταθερή και θεσμική νομική βάση.

Η τουρκική πλευρά βλέπει τη Γαλλία να αποκτά σταθερό στρατιωτικό αποτύπωμα σε ένα νησί που βρίσκεται στην καρδιά της Ανατολικής Μεσογείου, δίπλα στη Μέση Ανατολή, το Σουέζ, το Ισραήλ και τις ενεργειακές υποδομές της περιοχής.





Στο Κέντρο Ενέργειας Ανατολικής Μεσογείου

Ο Μπαγτζίογλου συνδέει τη γαλλοκυπριακή συμφωνία με τις πρωτοβουλίες για τη δημιουργία του East Med Energy Center, στο οποίο εμπλέκονται Ηνωμένες Πολιτείες, Ελλάδα, Κυπριακή Δημοκρατία και Ισραήλ.

Το Κέντρο σχεδιάζεται να δραστηριοποιηθεί σε πεδία όπως η προστασία ενεργειακών υποδομών, η ασφάλεια των θαλάσσιων ενεργειακών γραμμών, η ασφάλεια κρίσιμων υποδομών, η κυβερνοασφάλεια, η συνεργασία σε ενεργειακές τεχνολογίες και ο περιφερειακός συντονισμός.

Η τουρκική ανάλυση θεωρεί ότι η πρωτοβουλία αυτή δεν θεσμοθετεί μόνο ενεργειακά έργα, αλλά και συνεργασία σε τομείς άμυνας και ασφάλειας που συνδέονται άμεσα με την ενεργειακή ασφάλεια.

Με άλλα λόγια, η Άγκυρα βλέπει έναν νέο μηχανισμό όπου η ενέργεια, η άμυνα, η ασφάλεια και η γεωπολιτική μπαίνουν κάτω από την ίδια ομπρέλα.
Ενιαίος μηχανισμός ενέργειας και ασφάλεια

Κατά τον Μπαγτζίογλου, όταν η συμφωνία SOFA Κύπρου–Γαλλίας εξεταστεί μαζί με την πρωτοβουλία East Med Energy Center, προκύπτει ότι στην Ανατολική Μεσόγειο διαμορφώνεται μια νέα περιφερειακή αρχιτεκτονική.

Η αρχιτεκτονική αυτή, όπως υποστηρίζει, συγκεντρώνει κάτω από την ίδια ομπρέλα την ενέργεια, την ασφάλεια και τη στρατιωτική συνεργασία.

Αυτό ακριβώς είναι που ενοχλεί την τουρκική πλευρά. Διότι η Τουρκία αντιλαμβάνεται ότι η Ανατολική Μεσόγειος δεν οργανώνεται πλέον γύρω από τις δικές της επιδιώξεις, αλλά γύρω από συνεργασίες στις ίδιες δεν έχει κεντρικό ρόλο.
Αιχμές για το Κυπριακό

Ο Τούρκος πολιτικός συνδέει τις διαφορές με το Κυπριακό και το καθεστώς εγγυήσεων.

Υποστηρίζει ότι η αρχιτεκτονική ασφαλείας στην Κύπρο βασίζεται στο σύστημα εγγυήσεων Τουρκίας, Ελλάδας και Ηνωμένου Βασιλείου και ότι οι στρατιωτικές ρυθμίσεις που πραγματοποιούν η Κυπριακή Δημοκρατία, εκπροσωπώντας ολόκληρο το νησί, αντικείμενο στα «ισότιμα ​​ιδρυτικά εταιρικά». δικαιώματα» των Τουρκοκυπρίων.

Πρόκειται για την κλασική τουρκική, η οποία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία ως το νόμιμο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και επιχειρεί να εμφανίσει κάθε διεθνή συμφωνία ως παράνομη ή μονομερή.

Ωστόσο, από ελληνικής και κυπριακής πλευράς, η πραγματικότητα είναι διαφορετική: η Κυπριακή Δημοκρατία είναι το διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος, μέλος της ΕΕ και του ΟΗΕ, και έχει πλήρες δικαίωμα να συνάψει συμφωνίες ασφάλειας και ενέργειας.
Το Ισραήλ στο Στόχαστρο

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο Ισραήλ.

Ο Μπαγτζίογλου υποστηρίζει ότι οι δύο έχουν στρατηγική σημασία όχι μόνο για την ενεργειακή συνεργασία, αλλά και για την ισορροπία δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο, τις θαλάσσιες ζώνες δικαιοδοσίας, την περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφαλείας και τις προσπάθειες του Ισραήλ να αποκτήσει επιρροή.

Η αναφορά αυτή δείχνει ότι στην τουρκική οπτική του Ισραήλ αντιμετωπίζεται πλέον ως βασικός παράγοντας που συμβάλλει στον περιορισμό του τουρκικού ρόλου στην περιοχή.

Η προσέγγιση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ, με στρατιωτική στήριξη και γαλλική παρουσία, διαμορφώνει ένα περιβάλλον που η Άγκυρα θεωρεί απειλητικό για τη «Γαλάζια Πατρίδα».
Επίθεση στον Τομ Μπάρακ

Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο Μπαγτζίογλου στρέφεται εναντίον του Αμερικανού πρέσβη στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ.

Ο Τούρκος βουλευτής υποστηρίζει ότι, ενώ συνεχίζονται οι προσπάθειες πολιτικής περικύκλωσης της Τουρκίας, δηλώσεις που στηρίζουν τα αμερικανικά σχέδια και τις προθέσεις της Ουάσιγκτον δεν συνάδουν με τον πατριωτισμό.

Η επίθεση αυτή δείχνει ότι μέρος του τουρκικού πολιτικού συστήματος βλέπει με καχυποψία τη στάση των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο, ειδικά όταν συνδέεται με Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ και ενεργειακές υποδομές.
Η Άγκυρα βλέπει αποκλεισμό

Το βασικό συμπέρασμα είναι σαφές: η Τουρκία αντιλαμβάνεται ότι στην Ανατολική Μεσόγειο διαμορφώνεται ένα νέο πλέγμα συνεργασιών χωρίς την ίδια.

Το EMGF, το East Med Energy Center, η αμυντική σχέση Γαλλίας–Κύπρου, η στρατηγική σχέση Ελλάδας–ΗΠΑ και η συνεργασία με το Ισραήλ συγκροτούν ένα νέο περιβάλλον που η Άγκυρα αντιμετωπίζει ως προσπάθεια περιορισμού της.

Γι' αυτό και ο τουρκικός Τύπος αντιδρά με ένταση. Όχι επειδή η Ανατολική Μεσόγειος στρατιωτικοποιείται ξαφνικά, αλλά επειδή η Τουρκία βλέπει ότι οι άλλοι παίκτες οργανώνονται χωρίς να ζητούν την άδειά της.

Και αυτό είναι ίσως το πιο ουσιαστικό μήνυμα των τελευταίων εξελίξεων: η Ανατολική Μεσόγειος αποκτά νέα αρχιτεκτονική ενέργειας και ασφάλεια. Και η Τουρκία φοβάται ότι σε αυτή την αρχιτεκτονική δεν θα είναι ο κεντρικός παίκτης, αλλά ο παράγοντας που πρέπει να περιοριστεί.

Πηγή: geopolitico.gr